Karotis atar damarları boynun her iki yanında yer alır ve başınız ile beyninizin temiz kan ihtiyacını sağlar. Biz bu damarlara şah damarları adını da vermakteyiz. Kolesterol adı verilen mum tipi bir yağdan zengin, içinde bazı hücre ve nedbe dokularının da yer aldığı birikintilerin, bu atar damarın duvarında oluşmasına karotis hastalığı denir. Bu birikintiler (plaklar), zaman içinde büyür ve damarların görevlerini yapamaz hale gelmesine yol açar. Hastalık ilerleyince, baş ve beynin kan dolaşımında bozulmalar oluşmaya başlar, kaza ve felç tehlikeleri ortaya çıkar. Hastalığı oluşturan başlıca etkenler; yaşlanma, sigara, kolesterol, yüksek tansiyon ve şeker bozuklukları, kalıtım, hareketsizlik, psikolojik gerilim ve hastalıklar ile şişmanlıktır.

Hastalığın belirtileri, başlangıçta yok veya çok silik olabilir. En sık rastlanan yakınmalar;

Bunların dışında ani felç gelişimi ile de hastalık ortaya çıkabilir.

Hastalığın tanısında ileri evrelere kadar belirgin bir muayene bulgusu olmayabilir. İleri evrelerde boyundaki atardamarların üzerinde üfürümler duyulabilir veya nabız alınamayabilir. Göz içi incelemelerinde kopan kolesterol parçacıklarına bağlı küçük damar tıkanıklıkları saptanabilir.

Hastalığın kesin tanısı, ve tedavi stratesinin belirlenmesi için, karotis ultrasonografisi, MR anjiyo veya CT anjiyo veya doğrudan karotis anjiyografi yapılır.

Tedavide; hafif ve orta ağırlıktaki olgularda ilaç ve yaşam değişikliği tedavisi, ağır olgularda bunlara ek olarak anjiyoplasti ( damarın balonla genişletilmesi ve yeniden tıkanmaması için, genişletilen bölümün içine stent adı verilen, boru şeklinde bir kafes konması ) veya ameliyat (endarterektomi) yapılması gerekir. (Bkz. Aşağıda Milliyet gazetezinden alınan şekil)

Sigaranın bırakılması, düzenli ve sürekli bir diyet, düzenli egzersiz, alkol alımının sınırlandırılması, pıhtı önleyici ilaçlar, kolesterol düşürücü ilaçlar ve tansiyon ayarlayıcılar bütün hastalara önerilirler. Tedavi hedeflerinin korunması ve yan etkilerin önlenmesi için, hastaların düzenli olarak doktor kontrollerini yaptırmaları çok önemlidir.

Bu gün için karotis hastalarında geçerli olan tedavi hedefleri:

1-Şeker hastalığı açısından bütün hastaların araştırılması (OGTT+HbA1c) gereklidir. Şeker hastalarında HbA1c için %6.5 in altı hedeflenmelidir. Bu sağlanırken diyet ve psikolojik sorunlar dahil olmak üzere şekerinizi bozan ne kadar sorununuz varsa hepsini iyileştirmeye yönelik bir yaklaşımın yapılması en emin yoldur.

2-LDL (kötü kolesterol) 70mg/dL'nin altında tutulmalıdır. Yapılan araştırmaların sonuçlarına göre LDL 75mg/dL'den yüksekse damar darlıkları artmakta, 60mg/dL'nin altında tutulduklarında ise gerileyebilmektedir. HDL (hayırlı kolesterol) ne kadar yüksek olursa o kadar iyidir. Fakat HDL kolesterol ile toplam kolesterol oranlarına göre yapılan hesaplar, hasta olmuş insanlar için yeteri kadar güvenilir değildir. Bu nedenle, ön planda LDL hedefinin sağlanması son derece önemli görülmektedir. Burada kullanılacak ilacın sürekliliğinin sağlanması şarttır. Aksi halde hastalığı geriletme şansı ortadan kalkacaktır. Trigliserid düzeyi de 150mg/dL'nin altında tutulmaya çalışılmalıdır.

3-Bütün hastaların aspirin adını verdiğimiz pıhtı oluşumunu engelleyici ilacı 75-150mg/gün dozlarında kullanması, felç tehlikesinin azaltılmasında gerekli görülen bir tedavi önerisidir. Aspirin kullanamayan hastaların klopidogrel etken maddeli ilaçları (plavix, diloxol,vb) kullanması gerekir. Bazı durumlarda her iki ilacın bir arada kullanılması tavsiye edilebilmektedir.

4-Kan basıncının ideal sınırlarda tutulması ve ani yükselmelerin önlenmesi çok önemlidir. Bu amaçla, özellikle hipertansiyonu olan hastalara; ACE inhibitörleri, ARB'ler, kalsiyum kanal blokerleri ve betabloker gruplarından çeşitli ilaçlar önerilebilir.

5-Karotis hastalığı olan hastalarda, birlikte koroner kalp hastalığının da olma olasılığı çok yüksektir. Bu hastaların uygun ve gerekli incelemelerinin ihmal edilmemesi ve rutin takiplerinde koroner kalp hastalığı yönünden de izlem altında tutulmaları gerekir.

6-Hastaların göbek çevrelerinin, erkeklerde 94cm altına, kadınlarda 80cm altına indirilmesi hedeflenerek fazla kilolarından kurtarılmaları her yönden yararlı olmaktadır.

7-Günlük tuz alımı 6 gramın altında tutulmalı, diyetlerinin mümkünse bir diyetisyen tarafından düzenlenerek izlenmesi sağlanmalıdır.

249 77 00 'ı arayarak randevu alabilir
ve ayrıntılı bilgi edinebilirsiniz.