|
Taş
hastalığı ülkeden ülkeye değişmekle
birlikte ,toplumun %3-10 'nu etkileyen
bir hastalık olarak kabul edilir.Bugün
itibarı ile taş hastalığı nedeniyle
tedavi olması gereken hastaların %75-95
' i ESWL yöntemiyle tedavi edilmektedir.Artık
teknolojinin gelişmesiyle taş tedavisinde
açık cerrahi oranı %1-5'lerde seyretmektedir.İlk
kez 1980'li yıllarda uygulanmaya başlayan
ESWL yöntemi , 1992 yılından sonra
maliyetlerin düşmesiyle günümüzde
taş tedavisinde sık kullanılan , etkili
bir yöntem ve bir çok hastada ilk
tedavi olarak uygulanmaktadır.
ESWL
tedavisi neden bu kadar önemli ve
sık uygulanıyor?
ESWL
tedavisinin böbreklere kanıtlanmış
kalıcı bir zararı yoktur.Taşın yerine
göre başarı oranı değişmekle birlikte
%90'lara kadar çıkan başarı yüzdesi
vardır.Özellikle çocuklarda olduğu
gibi tekrarlayan taş hastalığı olan
kişilerde ameliyat olmadan taş tedavisi
yapıldığı için bu yöntem çok önemlidir.Aksi
halde her seferinde taş için ameliyat
olunursa böbrekte fonksiyon kaybı
olacaktır.Oysa ESWL bir yıl içinde
dahi defalarca uygulanabilir.
ESWL nedir ?
nasıl bulunmuştur?
ESWL
dışardan ses dalgaları yöntemi ile
taş kırma yöntemidir.Temel prensip,
süratle yükselen kısa süreli ve yüksek
basınçtaki şok dalgalarının taşa odaklanarak
taşın kırılması dır.
1980'li yıllarda Alman Dornier firması
süpersonik uçaklardan çıkan ses dalgalarının
havadaki cisimleri parçaladığını görmüşler.
Bu sistemi böbrek taşlarında uygulamışlar
ve başarılı olmuşlar.
ESWL
hangi hastalara uygulanamaz?
- Aşırı
şişman hastalar
- Kanama,
pıhtılaşma bozukluğu olan hastalar
- Hamile
bayanlar
- Kontrol
altında olmayan hipertansiyonu
olan hastalar
İdrar yollarındaki
her taşa ESWL yapılabilir mi?
Teknik olarak yapılabilir.Günümüzde
idrar yolları içinde 2.5 cm den küçük
ve idrar yollarında aşırı genişleme
yapmamış taşlarda ilk seçenek tedavi
ESWL'dir.2.5 cm üzerindeki taşlarda
diğer tedavi yöntemlerinin uygulanması
gerekir.
ESWL
tedavisine hazırlık nasıl yapılır?
Özel
bir hazırlığı yoktur.İdrar yolu enfeksiyonu
olan hastalar antibiyotik kullanmalıdır.Kan
sulandırıcı ilaç kullananlar 3-5 gün
önce kesilmelidir.İşlem sırasında
aç olmaya gerek yoktur.Hastanın verilen
randevu saatinden 15 dakika önce gelmesi
yeterlidir.
ESWL
tedavisinde kullanılan kaç çeşit güç
kaynağı vardır?
Toplam
3 çeşit güç kaynağı vardır.Elektrohidrolik
,elektromanyetik ve piezoelektrik.
Türkiye'de ve dünyada en çok bizimde
kullandığımız elektrohidrolik güç
kaynağı kullanılır.Her üç makine arasında
tedavi başarısı açısından fark yoktur.
İşlem
sırasında taşın odaklaması nasıl yapılır?
Taşın
odaklanması röntgen cihazı (el yöntemi
) yada ultrason (bilgisaraylı bir
robot kol sistemi ) kullanılarak yapılabilmektedir.Bugün
odaklama için en çok röntgen cihazı
kullanılmaktadır.Biz tıp merkezimizde
her iki yöntemi uygulamakla birlikte
, kendimizi ve hastalarımızı röntgen
ışınının zararlı etkilerinden korumak
için hastalarımız çoğunda robot kol
sistemini kullanmaktayız.Bu sayede
hem hastaya daha az zarar vermiş hem
de röntgen filmlerinde görülemeyen
taşları da rahatlıkla odaklayabilmekteyiz.
ESWL
bir ameliyat mıdır?
Hayır.
ESWL günübirlik uygulanan bir tedavi
yöntemidir.Hastalar randevu saatinde
gelir işlem uygulandıktan sonra hastanede
yatması gerekmez.İşlem seanslar şeklinde
uygulanır.Bir hastaya ortalama 1-3
seans yapılır.Seanslar arası genellikle
1 haftadır.Gerekli durumlarda doktor
tarafından seanslar daha erken yada
daha geç yapılabilir.
ESWL
işlemi sırasında anestezi gerekir
mi?
İşlem
sırasında çocuk hastalar haricinde
anestezi standart olarak uygulanmamaktadır.
İşlem öncesi hastalara ağrı kesici
yapılması yeterli olmaktadır.
ESWL
çocuk hastalara uygulanabilir mi?
ESWL
her yaştan gruba uygulanabilir.Erişkinlerde
çok sık uygulanan bu yöntem çocuk
hastalarda da rahatlıkla uygulanabilir.Bugün
için idrar yollarında taşı olan çocuk
hastaların yaklaşık %80'i ESWL yöntemi
ile ameliyata gerek duyulmadan tedavi
edilebilmektedir.Seanslar halinde
uygulanan bu işlem , özel durumlar
dışında haftada bir uygulanmaktadır.Taşın
verdiği cevaba göre 1-5 seans uygulanır.
Bir seans çocuk hastalar için ortalama
20-30 dakika sürmektedir.Erişkinlerden
en önemli farkı çocuk hastalara anestezi
uygulanmasıdır. Odaklama sırasında
ve tüm işlem boyunca hareketsiz kalınması
gerekir buda çocuk hastalarda zor
hatta imkansız olduğu için anestezi
gereklidir.
İşlem sonrası 1-2 saat hastanede yatıştan
sonra çocuklar evlerine gönderilir.Başarı
oranı taşın yerine ,tipine ,büyüklüğüne
göre değişmekle birlikte %70-90 arasında
değişmektedir.Örneğin 2 cm den büyük
taşlarda başarı oranı düşmektedir.
1980'li yıllardan günümüze kadar güvenli
bir şekilde uygulanan ESWL çocuk hastaları
taş ameliyatlarından kurtaran bir
yöntemdir. Çocuk hastalarda idrar
yolu taş hastalığının sık tekrar ettiğini
düşünürsek ,ne kadar önemli bir tedavi
yöntemi olduğu daha çok anlaşılır.
Bir
ESWL seansı ne kadar sürer?
Süre
taşın yerine ve büyüklüğüne göre değişir.
Örneğin idrar yolunda (kanalda) 1
cm taşı olan hastanın bir seansı 30
dakika sürmekte iken böbrek içinde
2 cm taşı olan hastanın bir seansı
45 dakika sürmektedir.
Seans
aralıkları ne kadardır?
Bunun
kesin süresi olammakla birlikte genellikle
1 haftadır.Ortalama 5 ile 15 gün arasında
taş kırma yapılması önerilmektedir.
ESWL'de
başarı oranı nedir?
Başarı oranı %100 değildir.Taşın yerine
ve büyüklüğüne göre değişmekle birlikte
,1 cm den küçük taşlarda yaklaşık
%60-90 başarı vardır.
249
77 00 'ı arayarak randevu alabilir
ve ayrıntılı bilgi edinebilirsiniz.
|